საქართველოს ეროვნული ბანკი-ის მონეტარული პოლიტიკის კომიტეტმა 2026 წლის 6 მაისის სხდომაზე მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთი 0.25 პროცენტული პუნქტით გაზარდა და იგი 8.25 პროცენტზე დაადგინა, რაც ინფლაციის ზრდის საპასუხო ზომად განიხილება. ეროვნული ბანკის შეფასებით, გადაწყვეტილება განპირობებულია როგორც გლობალური, ისე შიდა მაკროეკონომიკური ფაქტორებით, მათ შორის ახლო აღმოსავლეთში გამწვავებული გეოპოლიტიკური ვითარებით, რომელიც მნიშვნელოვნად აისახა ენერგორესურსების ფასებზე და საერთაშორისო ტრანსპორტირების პროცესებზე. ჰორმუზის სრუტის გავლით მიწოდების შეფერხებებმა და გლობალური მიწოდების ჯაჭვების რღვევის რისკებმა წარმოქმნა დამატებითი ინფლაციური წნეხი, რაც უკვე აისახა როგორც საერთაშორისო, ისე საქართველოს შიდა ბაზარზე, განსაკუთრებით საწვავის ფასების ზრდაში.

აღნიშნული პროცესების შედეგად, 2026 წლის აპრილში წლიურმა ინფლაციამ 5.9 პროცენტი შეადგინა და გადააჭარბა მიზნობრივ 3-პროცენტიან მაჩვენებელს. ამავდროულად, შედარებით ხისტი ფასების ინდიკატორებიც დაჩქარდა: საბაზო ინფლაცია 3.2 პროცენტამდე, ხოლო მომსახურების ინფლაცია 3.7 პროცენტამდე გაიზარდა, რაც მიუთითებს ინფლაციური მოლოდინების ზრდისა და sამ და სხვა ეფექტების გაძლიერების რისკებზე. მიუხედავად ამისა, ეკონომიკური აქტივობა კვლავ მაღალი ტემპით იზრდება — წინასწარი მონაცემებით, მარტში ეკონომიკურმა ზრდამ 10.7 პროცენტი, ხოლო 2026 წლის პირველ კვარტალში 9.1 პროცენტი შეადგინა, რაც მეტწილად მაღალპროდუქტიული სექტორების დინამიკით არის განპირობებული და ნაწილობრივ აბალანსებს მოთხოვნის მხრიდან მომდინარე ინფლაციურ წნეხს.

ეროვნული ბანკის ცენტრალური სცენარი ეფუძნება დაშვებას, რომ ახლო აღმოსავლეთში მიმდინარე კონფლიქტი წლის მეორე კვარტალში დასრულდება, თუმცა აღნიშნული პროგნოზი მაღალი გაურკვევლობით ხასიათდება. გლობალური მიწოდების ჯაჭვების აღდგენის დრო კვლავ კითხვის ნიშნის ქვეშ დგას, რაც ინფლაციის ზრდის მიმართულებით რისკებს აძლიერებს. ამასთან, მონეტარული პოლიტიკის კომიტეტმა განიხილა როგორც მაღალინფლაციური, ისე დაბალინფლაციური სცენარები: პირველ შემთხვევაში, კონფლიქტის გახანგრძლივება და სასაქონლო ფასების ზრდა მოითხოვს მონეტარული პოლიტიკის დამატებით გამკაცრებას, მაშინ როდესაც მეორე სცენარი, გეოპოლიტიკური დეესკალაციის პირობებში, განაკვეთის უფრო სწრაფ ნორმალიზებას გულისხმობს.

მიღებული გადაწყვეტილება, ეროვნული ბანკის განმარტებით, მიზნად ისახავს ინფლაციური მოლოდინების სტაბილიზაციას და ფასების ზრდის ტემპის შემცირებას. მონეტარული პოლიტიკის ზომიერი გამკაცრება ასევე ამცირებს მეორე რიგის ეფექტების რისკს და უზრუნველყოფს, რომ მიწოდების შოკების ამოწურვის შემდეგ ინფლაცია მიზნობრივ დონეს უფრო სწრაფად დაუბრუნდეს. ამასთან, რეგულატორი აცხადებს, რომ საჭიროების შემთხვევაში მზად არის განაკვეთის შემდგომი ზრდისთვისაც, ხოლო ინფლაციური წნეხის შემცირების პარალელურად დაიწყებს პოლიტიკის ეტაპობრივ ნორმალიზებას.

რეფინანსირების განაკვეთის ზრდას უკვე აქვს პირდაპირი გავლენა ფინანსურ სექტორსა და მოსახლეობაზე. ორგანიზაციის საზოგადოება და ბანკები მონაცემებით, განაკვეთის 8.25 პროცენტამდე გაზრდის შედეგად 252 029 მსესხებელს სესხზე ყოველთვიური შენატანი გაეზრდება. აღნიშნული სესხების 80 პროცენტი იპოთეკურ და სამომხმარებლო კატეგორიებზე მოდის, 19 პროცენტი მცირე და საშუალო ბიზნესზე, ხოლო 1 პროცენტი დიდ ბიზნესზე. მთლიანობაში, ცვლად საპროცენტო განაკვეთზე მიბმული სესხების მოცულობა 19.9 მილიარდ ლარს შეადგენს. აქედან, იპოთეკური სესხების მოცულობა 3.9 მილიარდი ლარია, სამომხმარებლო სესხების — 6.2 მილიარდი, მცირე და საშუალო ბიზნესის — 6.3 მილიარდი, ხოლო მსხვილი ბიზნესის — 3.4 მილიარდი ლარი. საშუალო სესხის მოცულობა იპოთეკურ სეგმენტში 56,276 ლარს, სამომხმარებლოში 43,587 ლარს, მცირე და საშუალო ბიზნესში 130,138 ლარს, ხოლო დიდ ბიზნესში 1,541,963 ლარს აღწევს.

ექსპერტთა შეფასებით, ინფლაცია ბოლო ორი წლის მაქსიმუმზეა და მნიშვნელოვნად აზიანებს მოსახლეობის მსყიდველობითუნარიანობას. შესაბამისად, მონეტარული პოლიტიკის გამკაცრება, მიუხედავად მისი მოკლევადიანი ნეგატიური ეფექტებისა მსესხებლებზე, განიხილება როგორც აუცილებელი პრევენციული ნაბიჯი ფასების სტაბილიზაციისთვის. იმ შემთხვევაში, თუ ინფლაციის შემცირების ტენდენცია არ გამოიკვეთება, არ გამოირიცხება, რომ ეროვნული ბანკი რეფინანსირების განაკვეთის დამატებით ზრდასაც მიმართავს. მონეტარული პოლიტიკის კომიტეტის შემდეგი სხდომა 2026 წლის 17 ივნისს არის დაგეგმილი, სადაც არსებული მაკროეკონომიკური გარემოს გათვალისწინებით შესაძლოა ახალი გადაწყვეტილებები იქნას მიღებული.