ნავთობის მსოფლიო ფასები 17 ნოემბერს შემცირდა. ბაზარზე ფასების კლების მთავარი ფაქტორი ახლო აღმოსავლეთიდან ნავთობის ექსპორტის აღდგენა და მიწოდების შესაძლო სიჭარბესთან დაკავშირებული მოლოდინებია. აღნიშნულმა გარემოებებმა დროებით გადაწონა სპარსეთის ყურის რეგიონში ტანკერებზე თავდასხმებისა და გეოპოლიტიკური დაძაბულობის გავლენა.

Reuters-ის ინფორმაციით, გრინვიჩის დროით 07:20 საათისთვის Brent-ის ტიპის ნავთობის ფიუჩერსების ფასი 82 ცენტით, ანუ 0.9%-ით შემცირდა და ბარელზე 91.62 დოლარი შეადგინა.

ამავე პერიოდში ამერიკული West Texas Intermediate-ის (WTI) ფიუჩერსების ღირებულება 83 ცენტით, ანუ 1%-ით შემცირდა და ბარელზე 84.89 დოლარს გაუტოლდა.

KCM Trade-ის მთავარი ანალიტიკოსის, ტიმ უოტერერის შეფასებით, ნავთობის ბაზარზე ფასების შემცირება მიწოდებისა და მოთხოვნის ბალანსის ცვლილებას უკავშირდება.

მისი განცხადებით, ბაზრის მონაწილეები სულ უფრო მეტად ითვალისწინებენ შესაძლებლობას, რომ ნავთობის გლობალურმა მიწოდებამ მოთხოვნას გადააჭარბოს.

ნავთობის საერთაშორისო ბაზარზე მიწოდების სიჭარბის მოლოდინი ძლიერდება

ენერგეტიკის საერთაშორისო სააგენტოს (IEA) მიერ 13 ნოემბერს გამოქვეყნებული შეფასების თანახმად, 2026 წლის მეოთხე კვარტალში ნავთობის მსოფლიო ბაზარი შესაძლოა კვლავ ჭარბი მიწოდების პირობებში აღმოჩნდეს.

სააგენტოს მონაცემებით, ახლო აღმოსავლეთიდან ნავთობის ექსპორტი უფრო სწრაფად აღდგება, ვიდრე გლობალური მოთხოვნა იზრდება, მიუხედავად რეგიონში საზღვაო გადაზიდვებთან დაკავშირებული უსაფრთხოების პრობლემებისა.

ამასთან, ახლო აღმოსავლეთში კვლავ გეოპოლიტიკური დაძაბულობაა.

Reuters-ის ინფორმაციით, გრძელდება ირანის თავდასხმები ბაჰრეინში მდებარე ამერიკულ სამხედრო ბაზებზე და შეფერხებები ჰორმუზის სრუტეში, რომელიც ნავთობის საერთაშორისო ტრანსპორტირების ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი მარშრუტია.

ტიმ უოტერერის შეფასებით, აშშ-სა და ირანს შორის კონფლიქტთან დაკავშირებული გეოპოლიტიკური რისკები არ გამქრალა, თუმცა ამ ეტაპზე ნავთობის ფასებზე უფრო მნიშვნელოვან გავლენას მიწოდების აღდგენის პერსპექტივა ახდენს.

ჰორმუზის სრუტეში ნავთობის გადაზიდვები ომამდელ დონეს მნიშვნელოვნად ჩამორჩება

ANZ-ის ანალიტიკოსების შეფასებით, ნავთობის საერთაშორისო ნაკადების აღდგენის შესახებ ინფორმაციამ ბაზარზე არსებული შეშფოთება ნაწილობრივ შეამცირა, თუმცა მიწოდების სისტემის მდგრადობა კვლავ მნიშვნელოვანი გამოწვევების წინაშეა.

მათი განცხადებით, მოწყვლადი რჩება ნავთობის მიწოდების ჯაჭვები, მარაგები, გადამამუშავებელი სიმძლავრეები და წარმოების თავისუფალი რეზერვები.

ANZ-ის მონაცემებით, ჰორმუზის სრუტეში ნავთობის გადაზიდვების მოცულობა ამჟამად ომამდელი მაჩვენებლის მხოლოდ 49%-ს შეადგენს.

ანალიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ ნავთობის მზარდი მოცულობის ტრანსპორტირება ალტერნატიული მარშრუტებით ხდება, რომლებიც ასევე ექვემდებარება სამხედრო თავდასხმებისა და ლოგისტიკური შეზღუდვების რისკებს.

მათი შეფასებით, არსებული მიწოდების ნაკადების ხანგრძლივად შენარჩუნება რთული იქნება.

OPEC+ 2027 წლის ნავთობის მოპოვების პოლიტიკაზე იმსჯელებს

ნავთობის ბაზრისთვის მნიშვნელოვანი იქნება მწარმოებელი ქვეყნების მომავალი გადაწყვეტილებებიც.

16 ნოემბერს ნავთობის ექსპორტიორ ქვეყანათა ორგანიზაციამ (OPEC) ონლაინშეხვედრა გამართა, რომელზეც წევრი ქვეყნების წარმოების მაქსიმალური მდგრადი სიმძლავრეების შეფასების საკითხი განიხილეს.

აღნიშნული პროცესი მნიშვნელოვანია 2027 წლისა და შემდგომი პერიოდისთვის OPEC+-ის ფარგლებში ნავთობის მოპოვების კვოტების განსაზღვრისას.

OPEC+-ის წევრი ქვეყნები, მათ შორის რუსეთის ხელმძღვანელობით მოქმედი პარტნიორი მწარმოებლები, 29 ნოემბერს შეხვედრას გამართავენ, სადაც 2027 წლის წარმოების პოლიტიკაზე იმსჯელებენ.

აშშ-ის სტრატეგიული ნავთობის მარაგები 1982 წლის შემდეგ მინიმუმამდე შემცირდა

ამავდროულად, აშშ-ის ენერგეტიკის დეპარტამენტის მონაცემებით, ქვეყნის სტრატეგიულ რეზერვში არსებული ნედლი ნავთობის მოცულობა გასულ კვირაში 276.4 მილიონ ბარელამდე შემცირდა.

ეს ყველაზე დაბალი მაჩვენებელია 1982 წლის აგვისტოს შემდეგ.

მარაგების შემცირება უკავშირდება აშშ-ის შეთანხმებას, რომლის ფარგლებშიც სტრატეგიული რეზერვიდან 172 მილიონი ბარელი ნავთობის გამოთავისუფლებაა გათვალისწინებული.

ამრიგად, ნავთობის მსოფლიო ბაზარზე ფასების მიმდინარე შემცირებას ძირითადად ახლო აღმოსავლეთიდან ექსპორტის აღდგენა და მიწოდების სიჭარბის მოლოდინი განაპირობებს. ამასთან, ჰორმუზის სრუტეში გადაზიდვების შეფერხებები, რეგიონული სამხედრო დაძაბულობა და მწარმოებელი ქვეყნების სამომავლო გადაწყვეტილებები ნავთობის ბაზრისთვის მნიშვნელოვან ფაქტორებად რჩება.

წყარო: Reuters