ამერიკის შეერთებული შტატების თავდაცვის მდივანმა პიტ ჰეგსეტმა კანადასთან სამხედრო თანამშრომლობაზე ახალი შეზღუდვები დააწესა. ინფორმაციას The Washington Post-ი ავრცელებს, რომელიც გადაწყვეტილების შესახებ ინფორმირებულ ოფიციალურ პირებს ეყრდნობა.
გამოცემის ცნობით, ჰეგსეტმა შესაბამისი დირექტივა საიდუმლო მემორანდუმის სახით გასულ კვირას გაავრცელა. შეზღუდვების კონკრეტული შინაარსი და მათი მოქმედების ფარგლები ჯერჯერობით უცნობია.
The Washington Post-ის ერთ-ერთი წყაროს შეფასებით, გადაწყვეტილება კანადაში შესაძლოა ქვეყნის მიმართ არამეგობრულ ნაბიჯად აღიქვან. გამოცემა აღნიშნავს, რომ ახალი დირექტივა ვაშინგტონსა და ოტავას შორის უკვე არსებულ პოლიტიკურ და ეკონომიკურ დაძაბულობას კიდევ უფრო ამწვავებს.
რას შეეხება ახალი შეზღუდვები?
პენტაგონის პრესსპიკერის, შონ პარნელის განცხადებით, აშშ-ის თავდაცვის დეპარტამენტი კანადასთან თანამშრომლობის ისეთ მიმართულებებს ანიჭებს უპირატესობას, რომლებიც ამერიკის თავდაცვის კონკრეტულ მიზნებს ემსახურება.
მისივე განმარტებით, შეზღუდვები არ შეეხება ორ ქვეყანას შორის თავდაცვის სფეროში სადაზვერვო ინფორმაციის გაცვლას, ნატოს ფარგლებში სამხედრო თანამშრომლობასა და ჩრდილოეთ ამერიკის საჰაერო-კოსმოსური თავდაცვის გაერთიანებული სარდლობის (NORAD) საქმიანობას.
NORAD აშშ-ისა და კანადის ერთობლივი თავდაცვის სისტემაა, რომელიც ჩრდილოეთ ამერიკის საჰაერო სივრცის მონიტორინგსა და დაცვაში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს.
რა ხდება სადაზვერვო თანამშრომლობის მიმართულებით?
მიუხედავად პენტაგონის განცხადებისა, სადაზვერვო ალიანს „ხუთი თვალის“ (Five Eyes) ერთ-ერთი წევრი ქვეყნის ოფიციალური პირი The Washington Post-თან აცხადებს, რომ ბოლო ერთი წლის განმავლობაში შეერთებულმა შტატებმა რამდენიმე მიმართულებით პარტნიორებისთვის გაზიარებული ინფორმაციის მოცულობა შეამცირა.
ამასთან, წყაროს ინფორმაციით, ვაშინგტონს სადაზვერვო ინფორმაციის გაცვლის წესების ოფიციალური ცვლილების შესახებ პარტნიორებისთვის არ უცნობებია.
„ხუთი თვალის“ ალიანსი აშშ-ს, კანადას, დიდ ბრიტანეთს, ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიას აერთიანებს და სადაზვერვო ინფორმაციის გაცვლის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან საერთაშორისო მექანიზმს წარმოადგენს.
ურთიერთობების პოლიტიკური კონტექსტი
აშშ-სა და კანადას შორის ურთიერთობები დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციის პირობებში არაერთი უთანხმოების ფონზე ვითარდება.
დაძაბულობის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზია სავაჭრო პოლიტიკა, მათ შორის ამერიკული ტარიფები კანადურ პროდუქციაზე და ოტავის საპასუხო ზომები.
დამატებითი უთანხმოება გამოიწვია ტრამპის არაერთმა განცხადებამ კანადის შეერთებული შტატების 51-ე შტატად შესაძლო გადაქცევის შესახებ.
ვაშინგტონი კანადის თავდაცვის ხარჯების საკითხსაც აყენებდა და ოტავას უსაფრთხოების უზრუნველყოფაში უფრო დიდი ფინანსური პასუხისმგებლობის აღებისკენ მოუწოდებდა.
აშშ და კანადა ნატოს დამფუძნებელი წევრები და მრავალწლიანი სამხედრო პარტნიორები არიან. ორი ქვეყნის შეიარაღებული ძალები წარსულში არაერთ საერთაშორისო ოპერაციაში, მათ შორის ავღანეთში, ერთად მონაწილეობდნენ.
ახალი დირექტივის პრაქტიკული შედეგები ჯერჯერობით გაურკვეველია, თუმცა მისი გამოცემა ორ ქვეყანას შორის თავდაცვის სფეროში ურთიერთობების კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ცვლილებაა.
წყაროები: The Washington Post, Reuters.