ათწლეულების განმავლობაში, ძველი ეგვიპტელების უნარი, აეგოთ გიზას დიდი პირამიდა თანამედროვე ტექნიკისა და მექანიზმების გარეშე, მეცნიერებს აოცებდა და აბნევდა. თუმცა, ახალი კვლევის თანახმად, ამ მონუმენტის მშენებლობის საიდუმლო შესაძლოა გახსნილია.
მკვლევარმა ვისენტე ლუის როსელ როიგმა ჟურნალ Nature-ში გამოაქვეყნა მათემატიკური მტკიცებულებები, რომლებიც ადასტურებს, რომ მშენებლობისას გამოყენებული იყო სპირალურად განლაგებული, ჩაღრმავებული პანდუსების (რამპების) გენიალური სისტემა.
გიზას დიდი პირამიდა, რომელიც ძვ.წ. 2560 წლისთვის აიგო ფარაონ ხუფუს სამარხად, დაახლოებით 2.3 მილიონ ქვის ბლოკს მოიცავს; თითოეული მათგანის წონა 2.5-დან 15 ტონამდეა. იმისთვის, რომ ნაგებობა ხუფუს 27-წლიანი მმართველობის პერიოდში დასრულებულიყო, თითოეული ბლოკი საშუალოდ ყოველ სამ წუთში ერთხელ უნდა განეთავსებინათ.
წლების განმავლობაში მეცნიერები კამათობდნენ, თუ როგორ შეიძლებოდა ამ მასშტაბური სამუშაოს ასეთ მოკლე დროში შესრულება:
გარე პანდუსები: ზოგიერთი მკვლევარი მიიჩნევდა, რომ გამოიყენებოდა გარე პანდუსები, თუმცა ამისთვის საჭირო იქნებოდა უზარმაზარი რაოდენობის მასალა, რისი არქეოლოგიური მტკიცებულებაც დღემდე არ მოპოვებულა.
შიდა სპირალური პანდუსი: კიდევ ერთი მოსაზრებით, პირამიდის შიგნით აშენდა ერთი სპირალური პანდუსი, რომელიც მშენებლობის პროცესთან ერთად ზემოდან ქვემოთ ივსებოდა. თუმცა, როიგის მათემატიკური მოდელირების მიხედვით, ამ მეთოდით პირამიდის დასასრულებლად თითქმის ნახევარი საუკუნე იქნებოდა საჭირო.
როიგის ახალი თეორია: მკვლევარი ამტკიცებს, რომ პირამიდის გარშემო ერთდროულად ოთხი სპირალური, ჩაღრმავებული პანდუსი იყო განლაგებული, რომელთაგან თითოეული ძირთან ახლოს, განსხვავებული წერტილიდან იწყებოდა. მთავარი სტრუქტურის დასრულების შემდეგ, ეს პანდუსები ქვითა და ნიადაგით შეავსეს. მის მიერ შექმნილი კომპიუტერული მოდელი ადასტურებს, რომ სწორედ ამ მეთოდით იყო შესაძლებელი მშენებლობის 27-წლიან ვადებში დასრულება.
ლივერპულის უნივერსიტეტის ეგვიპტოლოგიის სპეციალისტის, დოქტორ როლანდ ენმარჩის თქმით, ეს ძალიან საინტერესო განმარტებაა: „თეორია დამატებით მტკიცებულებებს საჭიროებს – კერძოდ, სტრუქტურული დარღვევების სკანირებას იმ კუთხეებში, სადაც პანდუსს მიმართულება უნდა შეეცვალა. თუმცა, ეს მეთოდი ძალიან დამაჯერებლად გამოიყურება და შესაძლოა, სხვა პირამიდების აგების პრინციპებიც ნათელი გახადოს.”